دیدبان آزار

«تمام بعدازظهر گریه کردم، پوچ شده بودم»

خشونت جنسی و نژادی پلیس فرانسه علیه معترضان در جنبش دانش‌آموزی

هشدار محتوا: متن حاوی توصیفاتی از خشونت جنسی و نژادی پلیس است
 

جنبش دبیرستانی‌ها در فرانسه حالا به یک جنبش اجتماعی سراسری تبدیل شده است که احزاب، سندیکاها و گروه‌های مختلف اجتماعی به آن پیوسته‌اند و در آخرین موج اعتراضی آن یک میلیون و ۶۰۰هزار نفر در سراسر فرانسه در آن شرکت کردند. دانش‌آموزان دبیرستانی، معلمان و دانشجویان به شرایط آموزشی و  نابرابری در دسترسی به تحصیلات معترض‌اند. اعتراضات با بلوکه‌کردن مدارس و برگزاری تجمع‌ و راهپیمایی‌ شروع شد و طولی نکشید که به خشونت کشیده شد. 

بر پایه گزارش وبسایت دیسکلوس، تاکنون ۹ معترض شهادت داده‌اند که پلیس فرانسه در جریان جنبش دانش‌آموزی دست به خشونت جنسی زده است. این گزارش ۱۵ نفر را شناسایی کرده که مورد آزار قرار گرفته‌اند و شش نفر از آنان زیر سن قانونی بوده‌اند. از این موارد که مستندات و ویدئوهایی هم از آنان در دست است، تنها دو معترض، سسیل ۳۱ ساله و احمد ۱۹ ساله، شکایت رسمی ثبت کرده‌اند.

سسیل در گفت‌وگو با رسانه مدیاپارت گفته است که روز ۸ اکتبر عضوی از یک زنجیره انسانی بوده که والدین، معلمان و نمایندگان برای حمایت از دانش‌آموزان تشکیل داده بودند. زمانی که پلیس شروع به هل دادن جمعیت کرده تا بزرگسالان را عقب براند، یک مامور پلیس در گیرودار تنش‌ها «دستش را از میان دو سپر عبور داده» و «آن را بین پاهای او گذاشته و دستش را چند ثانیه روی اندام جنسی‌اش مالش داده است».

پیش‌تر نیز او در مصاحبه با رسانه آر.تی.ال و خبرگزاری فرانسه گفته بود که این مامور پلیس در حالی که او را لمس می‌کرد، «به چشمانش خیره شده بود». او می‌افزاید: «فکر می‌کنم هدف او واقعاً این بود که من بفهمم او به تمام بدنم دسترسی کامل دارد و می‌تواند هر کاری که می‌خواهد با آن انجام دهد.» سسیل می‌گوید که هرچند از «خشونت‌های احتمالی» پلیس بیم داشته، اما هرگز تصور «آزار جنسی» را نمی‌کرده است.

احمد نیز در همان روز مورد آزار قرار گرفته است. او که برای حمایت از جنبش دانش‌آموزی از حاشیه شهر به مرکز پاریس آمده بوده، می‌گوید زمان پیوستن به اعتراضات به فکر چهار برادر کوچک‌ترش بوده است و می‌خواسته آن‌ها یک تحصیل آبرومند داشته باشند.

احمد در میدان باستیل مشاهده می‌کند که ماموران پلیس شروع به محاصره معترضان کرده‌اند. او می‌گوید در گوشه‌ای از جمعیت بوده که نسبتاً آرام به نظر می‌رسیده است. اما ماموران ناگهان برای عقب راندن معترضان در یک صف قرار می‌گیرند و به سمت جمعیت هجوم می‌برند. در این حین، احمد ضربه باتوم به باسنش را حس می‌کند. تصاویر این برخورد در دوربین دیگر معترضان ثبت شده است.

احمد می‌گوید برای «فکر کردن» در گوشه‌ای «روی زمین نشسته» و فهمیده که آنچه رخ داده یک «آزار جنسی» بوده است: «این کار خشن، بی‌دلیل، تهوع‌آور و تحقیرآمیز بود.» او می‌گوید تا «چند ساعت» هنگام راه رفتن و نشستن از دردهای مقعدی رنج برده است.

با وجود اینکه احمد «کمی شرمنده» بوده و می‌ترسیده «دروغگو تلقی شود»، روز بعد در یک کلانتری در پاریس شکایت ثبت کرد و پذیرفت که با چهره‌ای آشکار شهادت دهد: «من خوش‌شانس هستم که از آنچه اتفاق افتاده فیلم‌برداری شد. برای سایر خشونت‌های پلیس، مردم لزوماً ویدیو یا مدرکی برای تأیید ادعاهای خود ندارند.» 

برای احمد، آزار او که توسط عکاس خبری آجا تراوره فیلم‌برداری شده، علاوه بر «خشن» و «تحقیرآمیز» بودن، ماهیتی نژادپرستانه نیز دارد. «من در یک تظاهرات قانونی بودم، نه خصمانه... این نشان‌دهنده رذالت این مامور پلیس است که شاید آنجا بود تا به قول خودشان «سیاه‌پوست بزند، عرب بزند».» احمد می‌گوید: «ما نباید از آمدن به تظاهرات بترسیم، مهم نیست چه کسی هستیم، مهم نیست از کجا آمده‌ایم. با صحبت کردن، می‌توانیم مصونیت پلیس را سرنگون کنیم.»

یک معترض دیگر به نام پائولا، ۵۳ ساله، در همان روز در جریان تفتیش بدنی مورد آزار قرار گرفته است: «مامور زن سینه‌های مرا لمس کرد و سپس دستش را بین پاهای من می‌برد و از روی لباس، روی اندام جنسی‌ام فشار وارد می‌کرد.»

پائولا با این باور که «آزار جنسی» متحمل شده است، «تمام روز را گریه کرد». سپس گزارشی ثبت کرد و به یک نماینده منتخب مراجعه کرد تا او این رویداد را به دادستان پاریس گزارش دهد. پائولا می‌گوید تمایلی به ثبت شکایت ندارد: «این بیشتر یک مسئله سیاستی است تا حقوقی. آن‌ها تمام تلاش خود را کردند تا مرا به نقطه فروپاشی برسانند، مرا به سمت توهین سوق دهند و بازداشت موقت را توجیه کنند. آن‌ها واقعاً در حال تحریک کردن من بودند.»

 

 

در اعتراضات ۱۷ اکتبر نیز بی‌ینونیدو، ۱۸ ساله، مورد آزار قرار گرفته است. هرچند شوک باعث شده که او نتواند در لحظه متوجه شود چه اتفاقی افتاده است اما ۱۵ روز بعد از آنچه برایش رخ داده، متوجه شده که مامور پلیس او را وادار کرده باتوم را «بمکد» و قصد تجاوز به او را داشته است: «مامور پلیس به من یک لگد زد، من را به دیوار چسباند و گفت: «امروز تو تاوان کار همه را پس می‌دهی».

بی‌ینونیدو شرایط را چنین توصیف می‌کند: یکی از ماموران گفت: «تو قرار است باتوم را بمکی.»» مامور پلیس ظاهراً موفق نشده آن را در دهانش جای دهد. در عوض، او با چرخاندن باتوم روی لب خون‌آلودش، سر او را به زمین کوبیده است. ویدیوی او هزاران واکنش برانگیخت: یکی نوشت: «این یک آزار جنسی است خبر داری؟؟؟» و دیگری افزود: «این یک تلاش برای تجاوز است.» ویدیوی این صحنه در تیک‌تاک وایرال شده است. بی‌ینونیدو می‌گوید که قصد دارد به اتهام آزار جنسی و خشونت عمدی توسط شخص حامل اقتدار دولتی شکایت ثبت کند و یادآوری این صحنه‌ها هنوز هم در او «لرزه» ایجاد می‌کند. 

وزارت کشور در پاسخ به پرسشی درباره اقدامات به‌کارگرفته‌شده برای جلوگیری از این اقدامات، به این بسنده می‌کند که اعلام کند: «تا به امروز، هیچ ادعایی مبنی بر آزار جنسی ارتکابی در یک تظاهرات یا در حاشیه یک تجمع موجه به نظر نمی‌رسد.» این وزارتخانه می‌افزاید: «اگر شخصی خود را قربانی جرمی بداند، می‌توان شکایتی ثبت کرد و تحقیقاتی تحت نظارت یک مقام قضایی انجام خواهد شد.» بر اساس تحقیقات ما، تاکنون دو شکایت به اتهام آزار جنسی ثبت شده است.

اما این اولین بار نیست که معترضان مورد خشونت جنسی پلیس فرانسه قرار می‌گیرند. کمی بیش از یک سال پیش، وبسایت دیسکلوس ۴۲۹ پرونده آزار جنسی، آزار جنسی کلامی یا تجاوز جنسی ارتکابی توسط ماموران پلیس و ژاندارم‌ها را از سال ۲۰۱۲ ثبت کرد. قربانیان شامل زنان تحت بازداشت موقت، شاکیان، همکاران، جوانان رنگین‌پوست و همچنین بیش از ده معترض بودند. 

«تفتیش بدنی‌های امنیتی» قوانین بسیار مدونی دارند. بر اساس قانون امنیت داخلی فرانسه، تفتیش بدنی باید با رعایت «کرامت فردی که موضوع بازرسی است» و دور از چشم عموم انجام شود. در نتیجه ماموران پلیس به هیچ وجه نمی‌توانند لمس کردن اندام‌های جنسی را از روی پوست برهنه توجیه کنند. این اقدام، حتی در چارچوب بازداشت، تحت عنوان آزار جنسی دسته‌بندی می‌شود.

با همه این‌ها، روز ۱۹ اکتبر در میدان جمهوری پاریس دو فرد زیر سن قانونی توسط ماموران امنیتی مورد بازرسی قرار می‌گیرند. یکی از ماموران دستش را بین پاهای فرد بزرگ‌تر می‌لغزاند. تفتیش بدنی در ناحیه آلت جنسی، ده ثانیه طول می‌کشد.

این اقدام که می‌تواند به عنوان آزار جنسی دسته بندی شود، توسط سلین ابراهیم، یک عکاس آماتور ۵۴ ساله که دیسکلوس با او گفت‌وگو کرده، فیلم‌برداری شده است: «ماموران CRS بین گروه‌های جوان مستقر در میدان رد می‌شدند و پسران سیاه‌پوست و عربی را که می‌دیدند می‌گرفتند. من از سه پسر نوجوان که باید بین ۱۳ تا ۱۵ سال سن داشته باشد، فیلم‌برداری کردم. آن‌ها کار بدی نمی‌کردند، فقط داشتند نگاه می‌کرد که چه اتفاقی می‌افتد. صحنه چندین ثانیه طول کشید، وحشتناک بود.» لحظاتی بعد، نوجوان در حال گریه است. سلین ابراهیم تأکید می‌کند: «به نظر می‌رسید آسیب‌دیده (تروما) است.»

در متز هم گزارش شده است که یک مامور پلیس دختری ۱۴ ساله را روی زمین نگه می‌دارد و ابتدا موهایش و سپس سینه‌اش را لمس می‌کند. این صحنه که فیلم‌برداری شده، بسیار تکان‌دهنده است و باعث گشودن پرونده‌ای برای تحقیقات قضایی شده است. اما دادستانی متز اعلام کرد که این روند به دلیل «نبود جرم» بایگانی شده است و در عوض، این نوجوان که مورد آزار جنسی قرار گرفته قرار است در «یک دوره آموزشی مدنی» شرکت کند و همچنین او برای شش ماه از «تظاهرات در معابر عمومی» منع شده است. 

تسنیم، یک دانش‌آموز دختر ۱۷ ساله، تعریف می‌کند که یک مامور پلیس در جریان بلوکه‌کردن دبیرستان سینه‌اش را گرفته است. این دختر جوان روایت می‌کند: «من خواستم به ماموری که سعی داشت با من صحبت کند نزدیک شوم و در آن لحظه، او با گرفتن سینه من، مرا به شدت هل داد. نه بازو یا پهلو. نه، او به وضوح سینه‌ام را گرفت. من به او گفتم که این یک آزار جنسی است. او می‌توانست بگوید: «ببخشید، شما حرکت من را بد برداشت کردید»، اما اصلاً این‌طور نبود. او تقریباً داشت می‌خندید.»

یکی از شاهدان صحنه به دیسکلوس اعلام کرد که «دست مامور پلیس را در سطح سینه‌ها و سپس حرکت عقب‌نشینی دختر جوان» دیده است. تسنیم از تظاهرات فرار کرد: «من تمام بعدازظهر گریه کردم، پوچ شده بودم.» تسنیم بر این باور است که او به این دلیل هدف قرار گرفته که «مغربی، مسلمان و حاشیه‌نشینی است که صدایش را بلند کرده است.» او قصد ندارد شکایت ثبت کند. 

جان ۱۷ ساله در جریان بلوکه‌کردن دبیرستانش در فونته‌سو-بوآ مورد خشونت نژادی قرار گرفته است. او پلیس را متهم می‌کند که پیش از قرار گرفتن در بازداشت موقت، او را کتک زده و با توهین‌های نژادپرستانه «سیاه‌پوست کثیف، میمون کثیف» تحقیرش کرده است. او ظاهراً مجبور شده شلوار خود را درآورد و بیش از ۳۰ ساعت با لباس زیر در یک سلول بماند.

پدر جان در گفت‌وگو با دیسکلوس گفت: «من از دیدن او که با یک شورت ورزشی بسیار نازک و دستبند به نزد دادستان می‌رسد، بسیار شوکه شدم. هرچند از توهین‌های نژادپرستانه و ضرب و شتم حتی بیشتر شوکه شده بودم.» از آن زمان، او متوجه شده است که پسرش بسیار کمتر از خانه خارج می‌شود.

به گفته پیر برونیسو، که به پرونده‌های مربوط به ماموران پلیس عادت دارد، «خشونت‌های جنسی پلیس معمولاً در مکان‌های بسته و محرمانه مانند اتاق تفتیش، و همچنین سیاه‌چال‌های دادگاه یا در جریان بازرسی‌های بدون شاهد رخ می‌دهد.» اما با جنبش دانش‌آموزی، اوضاع به گونه‌ای دیگر پیش می‌رود. او برآورد می‌کند که اکنون، «فضای بسته تا حدی شکسته شده است.»

منبع تصویر: AP Photo/Thibault Camus

مطالب مرتبط